Route naar werkgeluk
In mijn voorgaande Blog heb ik gesteld dat Happiness at Work helaas niet eenvoudig is te realiseren of handhaven. Het vraagt voortdurend aandacht en inspanning, zoals dat eigenlijk geldt voor relaties in het algemeen. Een vooraf geschetste vaste route naar werkgeluk bestaat niet. Werkgeluk is overigens slechts een onderdeel van het leiden van een gelukkig leven. Zelf reflecteer ik op de drie W’s: Wonen, Werken en Welzijn. Als je gelukkig bent met de plek waar je woont, met je werk, met je gezondheid en welzijn, dan is het leiden van een gelukkig leven minder moeilijk. Is er sprake van een enkele W waarin je niet gelukkig bent, dan is dat een stuk lastiger. Ik focus mij voornamelijk op werkgeluk.
Werken is een belangrijk onderdeel van ons leven. We spenderen als werknemer of werkgever veel tijd van ons leven aan uitvoeren van taken en verantwoordelijkheden. Heel fijn als we dat met plezier kunnen en mogen doen.
Zonder werkgeluk is het dus lastiger om je algehele geluk als volledig te ervaren. Er is wel wat aan te doen. Een werksituatie kan altijd worden verbeterd, waarbij het helpt als we weten waar we naar toe willen. Een heldere doelstelling leidt tot een route naar werkgeluk. Obstakels zullen we tegenkomen, en wellicht ervaren we teleurstellingen. Vaak moeten er belangrijke en ingrijpende beslissingen genomen worden. We hebben op zijn minst doorzettingsvermogen, moed en vastberadenheid nodig. Een goede voorbereiding is essentieel. Niemand zal risicovolle bergritten maken in een oude onbetrouwbare auto. In deze context zie ik het benodigde voertuig even als mijzelf. Als deze top in orde is, dan is het risico op problemen fors lager. We moeten dus fit en voorbereid zijn. Het is daarom zaak te beginnen met een optimaal werkend voertuig. De motor hierin is voor mij het belangrijkste hoofdonderdeel en zie ik als het ontwikkelen en onderhouden van persoonlijk leiderschap.
Wat was het probleem?
Psychische klachten die uit werkdruk voortkomen zijn niet altijd gemakkelijk te herkennen. Als ik uit eigen ervaring spreek ligt de moeilijkheid misschien bij het toegeven dat deze er zijn. Meestal komt het voort uit een combinatie van verschillende invloeden.
Hieronder een voorbeeld zoals ik deze persoonlijk heb ervaren:
Ik heb een periode gehad waarin alles leek tegen te zitten. Op mijn werk hadden we een reorganisatie, binnen mijn relatie waren er wat strubbelingen, en we hadden te maken met serieuze gezondheidsissues binnen mijn familie. Het was alles bij elkaar behoorlijk belastend. Ik wilde er even tussenuit en besloot te gaan vliegvissen in het naderende weekend. Ik merkte dat ik opzag tegen het pakken van al mijn visspullen, verspreid tussen de schuur en zolder. Ik twijfelde of ik wel zou gaan, of überhaupt nog zou willen. Ik zag op tegen de moeite: spullen opzoeken, er naar toe rijden, aldaar omkleden, stek zoeken en dan hopen op succes wat niet vanzelfsprekend is. Prikkelbaar plofte ik op de bank om er over te gaan piekeren. Gedachten maken zich oncontroleerbaar en onderling strijdend meester in mijn hoofd. Het loopt uiteen van slachtofferachtige gevoelens tot en met jezelf een schop onder de kont willen geven. Het klinkt bijna zielig! Je knapt daar niet van op. Uiteindelijk ben ik toch gegaan en heb ik een leuk weekend gehad.
Ik besloot dit voorval met mijn leidinggevende te bespreken. Zoals een goed leider betaamd bood hij mij een begripvol en luisterend oor. Hij gaf advies deze signalen serieus te nemen en er naar te luisteren en handelen. Voor wat betreft privé omstandigheden betuigde hij medeleven en luisterde hij met empathie. Wat mij vooral is bijgebleven was dat hij zei: ‘Als je geen energie hebt om iets leuks te gaan doen, dan moeten we dat serieus nemen’. Op mijn werk, voor hetgeen dat binnen redelijke invloedssferen lag, kreeg ik extra hulp en vrijheid om mijn prioriteiten daar te leggen waar deze het meest noodzakelijk waren. Dat heeft mij toen enorm geholpen. Geen energie hebben voor hobby’s heb ik nog steeds wel eens. Het gaat echter wel de goede kant op. Voor mijn werkgever heeft dit voorval bijgedragen aan nog meer loyaliteit en flexibiliteit van mijn kant. Voor mij resulteerde dit in een bijdrage aan een gelukkig werkzaam leven, in combinatie met een gelukkig privé leven.
Helaas komt het niet altijd tot een goede afloop. Er zijn talloze voorbeelden en waarschijnlijk in de omgeving van velen onder ons, van mensen die diep ongelukkig zijn met hun werk. Ik heb verhalen gehoord van werknemers die een kwartier op de parkeerplaats voor hun werk in de auto zitten te huilen van verdriet, voordat ze zichzelf toonbaar of geschikt genoeg achten om aan de slag te gaan. Er zijn er te veel die dat niet eens meer kunnen opbrengen. Het kan iedereen overkomen en staat los van status, prestaties, talenten, of ambities. Er zijn gevallen bekend van CEO’s van grote beursgenoteerde bedrijven die langdurig in de ziektewet zijn beland met ernstige Burn Out klachten.
Persoonlijk leiderschap
Wanneer mensen te kampen hebben met psychische klachten voortkomend uit werk, zal het voor hen lastig zijn zich gelukkig te voelen met hun baan. Als deze klachten in een te ver stadium zijn, dan zal het lezen van een boek niet meer helpen. Een enkel coaching gesprek zet evenmin zoden aan de dijk. Er is in dat geval professionele hulp nodig, veelal van lange en intensieve duur. Ik ben geen psycholoog en richt me daarom op het beginstadium. Als signalen van een ongelukkig werkzaam leven zich aandienen, is het zaak maatregelen te nemen. Het boek waaraan ik nu werk gaat daar over. Wanneer neem ik welke maatregelen, hoe ziet mijn route naar werkgeluk eruit, wat neem ik mee en hoe bereid ik mij voor?
In mijn volgende serie blogs zal ik mijn startpunt belichten. Het ontwikkelen van persoonlijk leiderschap.